Jezioro Bystrzyckie i Zamek Grodno w Zagórzu Śląskim

Zagórze Śląskie - Jezioro Bystrzyckie i Zamek Grodno 

 

Zagórze Śląskie to wieś położona po zachodniej stronie Grodna, nad górnym biegiem Mydlanej Wody, pomiędzy Górami Sowimi i Wałbrzyskimi. Znajduje się tu jedno z najpopularniejszych i najpiękniejszych jezior zaporowych w Sudetach – jezioro Bystrzyckie, oraz górujący nad okolicą Zamek Grodno – perełka wśród średniowiecznych warowni.

 

Zagórze Śląskie

Miejscowość rozwinęła się prawdopodobnie z podgrodzia warowni w Grodnie około 1298 roku. W 1497 roku wspomniano o niej jako o jeszcze „pustej” wskutek prawdopodobnie zniszczeń husyckich. 1576 roku było tu 40 chłopów. W następnych wiekach, zwłaszcza w XVIII, odnotowano żywszy rozwój wsi, tak że w 1818 roku liczono już 386 mieszkańców, a w 1845 – 550. Duże znaczenie dla miejscowości posiadało zawsze istnienie zamku na Grodnie, który stał się dużą atrakcją w okresie rozwoju turystyki, a szczególnie po otwarciu 1 października 1904 roku linii kolejowej ze Świdnicy do Jedliny Zdroju. Kolejny Impulsem rozwoju stało się utworzenie Jeziora Bystrzyckiego, które zalało kilka sztolni położonych w dolinie Bystrzycy, być może pochodzących ze średniowiecza. W dole wsi zaczęły powstawać pensjonaty, a nad wodą ośrodki wypoczynkowe. W 1937 przyłączono do Zagórza Śląskiego sąsiedni Myślęcin. Po II wojnie światowej miejscowość ożywiła się pod koniec lat 50-tych, gdy zamek znów stał się popularnym celem turystycznym, a w następnej dekadzie przybyły nowe ośrodki nad jeziorem.

 

Jezioro Bystrzyckie

Dużą atrakcją okolicy  jest Jezioro Bystrzyckie – sztuczny zbiornik na Bystrzycy, który zatopił znaną od XVI wieku wieś Schlesiertal. W związku z licznymi powodziami od końca XIX wieku, spowodowanymi wylesieniami Sudetów, przystąpiono do budowy licznych zbiorników zaporowych. Tutejszy planowano pierwotnie usytuować nieco wyżej biegu rzeki, ostatecznie tama przewróciła wysoką dolinę nad Lubachowem. Zwyczajowo jednak jezioro o powierzchni 50 ha i długości 3,2 km uznaje się za usytuowane przy Zagórzu Śląskim.  Zapora wybudowana w latach 1911 -1914  z gnejsowy z bloków, ma 44 m wysokości i 230,5 m długości oraz grubość 29 m u dołu i 3,5 m u góry. W dole, u odpływu wód, wzniesiono elektrownię wodną (1912-1917) o interesującej architekturze, uznaną za zabytek techniki.

 

 

Zapora w Zagórzu Śląskim

 

Zapora w Zagórzu Śląskim

 

Zapora w Zagórzu Śląskim

 

Zapora na Jeziorze Bystrzyckim w Zagórzu Śląskim

 

w Zagórzu Śląskim

 

Zagórze Śląskie - wypożyczalnia kajaków i sprzętu wodnego

 

Ośrodek wypoczynkowy, restauracja i plaża w Zagórzu Śląskim

 

Ośrodek wypoczynkowy, restauracja i plaża w Zagórzu Śląskim

 

Plaża w Zagórzu Śląskim - wyporzyczania sprzętu wodnego

 

Plaża w Zagórzu Śląskim

 

Hotel w Zagórzu Śląskim

 

 

Zamek Grodno

Nad zagórzem Śląskim wznoszą się okazałe ruiny zamku Grodno, jedne z największych i najciekawszych na Dolnym Śląsku. Jego dokładniejsze początki nie są znane, gdyż archiwum dóbr spłonęło w Dziećmorowicach w 1774 r. Uważa się, że warownie zbudował około 1278 roku książę świdnicki Bolko I w ramach tworzenia strategicznego psa obronnego przeciwko Czechom na skraju Przesieki Sudeckiej. Być może był to gród ziemno-drewniany z potężnym kamiennym stołbem, zastąpiony później murowanym zamkiem. Wymieniono go w 1315 roku pod nazwą Kinsberg. Przez lata często zmieniał właścicieli, wśród których byli m. in. Hochbergowie z Książa. W 1545 roku zmuszeni oni zostali przez cesarza do przekazania zamku Maciejowi Starszemu von Logau, sekretarza biskupa Wrocławskiego Jakuba von Salza, którzy otrzymywali żywe stosunki z Polską. Maciej starszy uporządkował zamek i rozpoczął jego renesansową rozbudowę. Dzieła kontynuował jego syn z pomocą finansową brata Kacpra, biskupa Wrocławskiego (1562-1574). Całość uzyskała wspaniały, książęcy niemal wygląd. W czasie wojny trzydziestoletniej został zniszczony przez Szwedów, a korowód właścicieli trwał nadal. W 1679 roku zamek przeżył oblężenie zbuntowanych chłopów w okolicy, których rozpędziła odsiecz ze Świdnicy. Zmiany w wymaganiach mieszkalnych spowodowały opuszczenie budowli przez mieszkańców w 1774 roku,  która odtąd, pozbawiona opieki, zaczęła popadać w zniszczenie. 1789 roku zawaliła się ściana południowa na dziedzińcu górnym (gotyckim), pociągając za sobą skrzydło mieszkalne. W 1824 właścicielem zamku stał się prof. J. G. Büsching, który zainicjował jego konserwację i odbudowę. W 1840 spadkobiercy Büschinga sprzedali zamek hrabiemu Fryderykowi von Burghard, zaś majątek w 1855 roku na była rodzina von Zedlitz-Neukirch, która zainteresowała się wykorzystaniem budowli na cele turystyczne. Prace postąpiły szybciej, zaś doprowadzenie kolei, a potem wybudowanie zapory, spowodowało zwiększony napływ zwiedzających. W 1945 roku zamek został całkowicie splądrowany i uległ znacznemu zniszczeniu. Konserwacja w latach 1958-59 pozwoliła uchronić resztę od zrujnowana oraz zorganizować nieduże Muzeum Regionalne w budynku bramy zamku górnego.  1964 położono położono nowe dachy, a po 1980 roku podjęto stopniową odbudowę skrzydeł zamku zawalonych w XIX wieku.

 

Dziś ten niezwykle ciekawy i malowniczy zamek, najlepiej prezentujący się znad górnego rejonu Jeziora Bystrzyckiego, stanowi klasyczny przykład murowanej warowni typu górskiego.

 

Zamek składa się z dwóch części: zamku górnego – starszego i zamku dolnego z zabudowaniami gospodarczymi i pięknym budynkiem bramnym. Na zamku głównym znajduje się wysoka wieża, budynki mieszkalne i mały dziedziniec ze średniowieczną cysterną na wodę. Na wieżę prowadzę ciasne, strome schody, ale warto jest wejść na taras wieży, z którego rozciągają się przepiękne panoramy na okoliczne góry i doliny.

 

Zamek Grodno w Zagórzu Śląskim - brama wejściowa

 

Zamek Grodno w Zagórzu Śląskim

 

Zamek Grodno w Zagórzu Śląskim - widok z wieży

 

Sala w Zamku Grodno w Zagórzu Śląskim

 

Studnia na dzidzińcu Zamku Grodno w Zagórzu Śląskim

 

 

Mroczne podziemia zamku skrywają salę tortur jako miejsce obrazujące smak „Świętej Inkwizycji”.

 

Zamek Grodno w Zagórzu Śląskim - sala tortur

 

Zamek Grodno w Zagórzu Śląskim - sala tortur

 

Zamek Grodno w Zagórzu Śląskim - historia zamku

 

Zamek Grodno w Zagórzu Śląskim

 

Zamek Grodno w Zagórzu Śląskim - Wejście do zamku górnego

 

Zamek Grodno w Zagórzu Śląskim

 

Zamek Grodno w Zagórzu Śląskim - dziedziniec

 

Zamek Grodno w Zagórzu Śląskim

 

 

Zamek owiany jest licznymi legendami, m. in. o księżniczce śląskiej Małgorzacie, która nie tylko nie posłuchała ojca zmuszającego do niechcianego małżeństwa, ale i zrzuciła też kawalera w przepaść. Za karę ojciec miał przykuć dziewczynę do ściany w lochu, który następnie zamurował. Büsching wykorzystał ten wątek kupując za 5 talarów szkielet jakiegoś listonosza. Umieścił go w legendarnym lochu, otworzył też restaurację i zaczął przeżyć wieści o rzekomo historycznych wydarzeniach, pokazując szczątki za opłatą.

 

Szkielet Księżniczki Małgorzaty w Zamku w Grodnie

 

 

POWIĄZANE WPISY

This article has 14 Comments

  1. Zamek Grodno nas urzekł jak i całe okolice. Sam dojazd w te strony z Wrocławia, kiedy mijaliśmy malownicze wioski, stare gospodarstwa, piękne krajobrazy natury nas bardzo urzekł.Planuję powrót w tym roku w te strony 🙂

  2. Dolny Śląsks skrywa wiele tajemnic i ciekawych zakątków i ja bardzo lubię odkrywać:) W tym roku na Majówkę byliśmy na Zamku Czocha i na Chojniku:) Polecam też Wam Zamek Kliczków i Grodziec, jeśli jeszcze tam nie byliście:)
    Pozdrawiam!

  3. Byliśmy w tym zamku i robi niesamowite wrażenie! Jest pięknie położony, no i na pewno mniej odwiedzany przez turystów niż Pałac w Książu. Miejsce warte odwiedzenia 😉

  4. Zamek w Grodnie odwiedzałam na pierwszych wycieczkach klasowych w podstawówce, później już wybierałam się tam na pierwsze randki itp. itd.;) Lubię jezioro i okolicę, bardzo spokojna i przyjemna

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *